Windmolens 'American style'
De Europeanen die naar Amerika emigreerden namen de kennis van de Europese molentechniek mee naar de nieuwe wereld. De eerste windmolens in Amerika waren dan ook 'European style'. Later ontwikkelde zich in Amerika een heel nieuw type windmolen. Wat was er mis met het eeuwenoude Europese type?
Op een afbeelding van Nieuw Amsterdam (Arnoldus Montanus, 1651) is duidelijk een standaardmolen voor het malen van graan te zien. Ook op een afbeelding van Johannes Vingboom herkennen we een standaardmolen. De afbeelding is van wat latere datum en nederzetting aan de Hudson rivier heeft dan inmiddels een andere eigenaar en een andere naam gekregen: New York.
De traditionele Europese windmolen was door de molenmakers van de 'oude wereld' in de praktijk ontwikkeld. Theoretische, aërodynamische, berekeningen lagen niet ten grondslag aan de keuze voor de molen met vier wieken. Een molen met een hoog toerental en met een laag koppel. Een molen die goed voldeed voor het malen van graan, maar ook voor het zagen van hout. Dat was in Amerika niet anders dan in Europa.
Een molen met veel wieken draait langzamer dan een molen met weinig wieken. Maar het koppel van een langzaam lopende molen is hoger dan van een molen met weinig wieken. Een langzaam lopende molen (met een hoog koppel) is heel geschikt om water op te pompen. Want al bij slappe windjes gaat zo'n molen draaien en water oppompen. Een snellopende molen komt bij een slap windje niet in beweging.
Vanaf 1850 wordt bij de ontginning van de Great Plains, het 'Wilde Westen' van Amerika, gebruik gemaakt van de nieuwe molens in 'American Style'. Langzaam lopende molens, geheel in metaal uitgevoerd, met veel wieken voor het oppompen van water. De molen stelt zichzelf op de wind en de eigenaar heeft er geen omkijken van. Op de achtergrond in menige cowboyfilm kunt U zo'n molen zien staan.
Aan het einde van de 19e eeuw maakt de Ameriaanse windmotor de oversteek van de 'nieuwe' naar de 'oude' wereld. Niet iedereen is daar blij mee. Sommigen zijn bevreesd dat deze Amerikaanse nieuwigheid onze traditionele poldermolen zal gaan verdringen.
Piet van Os
molenaar
Relevante links
|
|
|
|
|
| Arnoldus Montanus, 1651 (beweeg over foto) |
 |
|
|
 |
|
|
|
|
