Vorlesebühne
'Honderdzevenenveertig ton grove tarwe … malen', en dat met 'tegenwind'. Wat een onzin. Wie bedenkt er zoiets? En wie vertelt zoiets? En dat nog wel in een molen. Het is de Vorlesebühne.
Het scherpsel op maalstenen werkt als een soort van schaar. Tijdens het malen wordt het graan van binnen naar buiten gewerkt. Vanuit de krop naar buitenkant stenen. Bij tegenwind, wind van de verkeerde kant, draait de loper (de bovenste maalsteen) de verkeerde kant uit. Graan wordt er dan niet uitgemalen. Het ongemalen graan zal zich in de krop van de bovenste steen gaan ophopen en de zaak verstoppen.
Een zaagmolen kan met een verkeerde wind, een wind die van achteren invalt, heel best zagen. Voor de zagen maakt het niet uit door welke wind ze worden aangedreven. Maar draaien met een molen die de wind van achteren krijgt is gevaarlijk. De wieken draaien de verkeerde kant uit. Ze zijn niet te stoppen want de vang, de rem, werkt niet meer.
Niet gehinderd door monologische kennis tracht de Vorlesebühne ons nog meer in verwarring te brengen. Ze verhalen over een molen om koeien mee te melken en over een windmolen die wind maakt: de molen als grote ventilator. Ik heb er een Belgische molenaar weleens over horen spreken. Maar dat was niet serieus bedoeld. Echt niet. Dat was een grapje!
Ongegeneerd liegt de Vorlesebühne ons voor. Het is immers kunst en dan mag dat. Er bestaat zelfs een uitdrukking voor: de waarheid liegen. Na de zomervakantie gaat de Vorlesebühne weer optreden in de molen. En wanneer U van deze taalkunstenaars wilt genieten dan bent U van harte welkom.
De Vorlesebühne en hier
Piet van Os
|
|
|
