Zwols eiken
In de zaagslee hebben we een eik liggen. De stam is afkomstig van het landgoed De Geer in Nieuwegein. Op twee pontons is, ongeveer een jaar geleden, een partijtje eikenhout vanaf het landgoed naar de molen gebracht. In de Leidse Rijn hebben de eiken stammen een tijdje kunnen wateren.
In een eerder stukje schreef ik over de schriften van A. Meerbeek die de opleiding timmeren aan de ambachtsschool in Utrecht volgde. Daarin kwam ik de volgende zin tegen: ‘Het inlands eiken wordt ook wel onder de naam van Zwols eiken in de handel gebracht.’ Vroeger zal ‘Zwols eiken’ vast wel een begrip zijn geweest maar mij zegt het niets.
Ik besluit een collega molenaar in Zwolle een mailtje te sturen. Misschien weet hij meer. En ja, de term Zwols eikenhout is hem bekend maar de achtergrond ervan, helaas, niet. Hij adviseert me om eens te kijken op http://www.archiefleeuwardercourant.nl/ .
Inmiddels heb ik in het WNT een omschrijving van Zwols eikenhout kunnen vinden: Zwolsch eikenhout, beslagen eikenhout van geringe afmeting bestemd voor kleinere schoeiingpalen, schuttingpalen e.d. Beslagen eikenhout van geringere afmetingen voor kleinere schoeiingpalen, schuttingpalen enz. werd in sommige streken van ons land voor betrekkelijk geringen prijs geleverd; het ging veelal door onder de benaming ”Zwolsch eikenhout”.
Het digitale archief van de Leeuwarder krant geeft voor de zoekterm ‘Zwolsch eiken’ 269 treffers. Allemaal aankondigingen van houtveilingen. Maar niet alleen stammen van geringe afmeting worden daarin aangeboden als ‘Zwolsch eiken’. Ik kom ook eikenhout van het formaat molenas tegen.
De stam, in de zaagslee, van het landgoed De Geer is en inlands en van geringe afmeting. Van deze Nieuwegeinse stam kunnen we dus met een gerust hart zeggen dat het om Zwols eikenhout gaat.
Piet van Os
|
|
|
